Żałoba dziecka w wieku wczesnoszkolnym. Jak rozumieć jego przeżywanie i jak mądrze mu towarzyszyć?

Bajki terapeutyczne

Śmierć bliskiej osoby jest dla dziecka doświadczeniem trudnym, bolesnym i często niezrozumiałym. Dorośli, patrząc na dziecko w żałobie, nie zawsze potrafią właściwie odczytać jego zachowanie. Czasem wydaje im się, że zbyt szybko zapomniało, bo po chwili płaczu wraca do codziennych spraw. Innym razem niepokoją się, gdy spokojne dotąd dziecko zaczyna się złościć, buntować, mieć problemy ze snem albo nagle gorzej radzi sobie w szkole. Tymczasem dziecięca żałoba rządzi się własnymi prawami. Nie jest mniejsza ani płytsza od żałoby dorosłych. Jest po prostu przeżywana inaczej.

Dziecko w wieku wczesnoszkolnym znajduje się w szczególnym momencie rozwoju. Z jednej strony, nie jest już maluchem, który rozumie świat głównie przez bezpośrednie doświadczenie i emocje. Z drugiej strony, wciąż nie ma jeszcze dojrzałości emocjonalnej osoby dorosłej. Coraz więcej rozumie, zadaje pytania, szuka przyczyn i konsekwencji, ale nadal potrzebuje dorosłego, który pomoże mu nazwać uczucia, uporządkować myśli i bezpiecznie przejść przez stratę. Dziecko w wieku wczesnoszkolnym może już rozumieć, że śmierć jest czymś poważnym i nieodwracalnym, ale jego sposób przeżywania straty nadal bywa zmienny. Smutek, płacz i trudne pytania mogą przeplatać się z powrotem do codziennych spraw. Taka zmienność może być trudna do odczytania dla otoczenia, ponieważ dziecięca żałoba często różni się od sposobu, w jaki stratę przeżywają osoby dojrzałe emocjonalnie. Nie oznacza to jednak obojętności ani braku tęsknoty. Dziecko nie jest jeszcze gotowe, aby przez długi czas pozostawać w intensywnym bólu. Jego psychika potrzebuje chwil wytchnienia, dlatego przełącza się między przeżywaniem straty a zwyczajnością. Dziecko może jednego dnia zadawać pytania na temat śmierci, płakać przed snem albo mówić, że bardzo tęskni, a po chwili wrócić myślami do szkoły, kolegów, treningu czy przygotowania plecaka na następny dzień. Ta zmienność jest naturalnym sposobem radzenia sobie z czymś, co dla dziecka jest bardzo trudne do udźwignięcia.
Dziecko potrzebuje więc dorosłego, który nie oceni go za chwilowy powrót do normalności, ale też nie uzna, że „już mu przeszło”. Potrzebuje kogoś, kto rozumie, że żałoba może wracać nagle: wieczorem przed snem, w szkole, podczas pakowania tornistra, przy wspomnieniu zapachu, zdjęcia, głosu albo codziennego rytuału, którego już nie ma.

Coraz większe rozumienie śmierci nie oznacza emocjonalnej gotowości

W wieku wczesnoszkolnym dziecko zaczyna coraz lepiej rozumieć, że śmierć jest ostateczna. To bardzo ważna zmiana. Młodsze dzieci mogą jeszcze wyobrażać sobie, że zmarły „wróci”, „obudzi się” albo „przyjedzie”. Dziecko w wieku w...

Pozostałe 90% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań magazynu "Terapia Specjalna"
  • Dostęp do wszystkich artykułów w wersji online
  • ...i wiele więcej!

Dołącz do 5000 + czytelników, którzy nieustannie pogłębiają swoją wiedzę z zakresu pracy z dziećmi, młodzieżą i dorosłymi o specjalnych potrzebach edukacyjnych.

Otrzymuj co 2 miesiące bank pomysłów z oryginalnymi, autorskimi scenariuszami do różnych zaburzeń rozwoju i zachowania wraz z gotowymi kartami pracy. Rozszerzaj swój warsztat i poznawaj gotowe metody pracy do wdrożenia od zaraz.

440 artykułów online
7 lat doświadczenia
Dostęp online i offline
45 numerów archiwalnych
12 filmów szkoleniowych
35 autorów – specjalistów
Terapia Specjalna • Prenumerata już od 399 zł/rok

Przypisy

    POZNAJ PUBLIKACJE Z NASZEJ KSIĘGARNI