Data udostępnienia e-wydania: 18-02-2026
Luty 2026
W lutowym wydaniu czasopisma Terapia Specjalna poruszamy temat komunikacji przedwerbalnej u dzieci ze spektrum autyzmu. Komunikacja przedwerbalna stanowi złożony, autonomiczny system interakcji społecznej, który warunkuje rozwój języka, kompetencji społecznych i zdolności poznawczych. Jej jakość w pierwszych miesiącach życia ma znaczenie prognostyczne dla dalszego funkcjonowania dziecka. W spektrum autyzmu obserwuje się w tym obszarze wyraźne różnice jakościowe dotyczące orientacji na bodźce społeczne, kontaktu wzrokowego, użycia gestów, wspólnej uwagi oraz integracji sygnałów niewerbalnych. Odmienności te nie sprowadzają się do prostego opóźnienia, lecz odzwierciedlają specyficzną trajektorię neurorozwojową, powiązaną z regulacją sensoryczną, emocjonalną i funkcjonowaniem sieci mózgowych odpowiedzialnych za przetwarzanie informacji społecznych.Analiza zachowań przedwerbalnych ma kluczowe znaczenie dla wczesnego rozpoznawania ASD oraz planowania interwencji ukierunkowanych na rozwój intencjonalności komunikacyjnej i wspólnej uwagi w naturalnym kontekście relacyjnym. Jakie wczesne sygnały w obszarze komunikacji przedwerbalnej mogą wskazywać na ryzyko ASD? W jaki sposób trudności w integracji gestu, spojrzenia i wokalizacji wpływają na rozwój mowy funkcjonalnej? Dlaczego uwzględnienie regulacji sensorycznej i stylu interakcji opiekuna jest istotne w procesie diagnozy i terapii? Zapraszamy do lektury!